Materiał edukacyjny · Informatyka

MODUŁ 09

Routing i podłączenie LAN do internetu

PPrezentacja dla nauczyciela

Dwie sieci widzą się dopiero, gdy coś między nimi zna drogę. Tym czymś jest router — ze statyczną trasą albo protokołem dynamicznym.

Trasy statyczne, RIP i OSPF

MetodaKiedyPrzykład
Trasa statycznamałe, stabilne sieci; łącze do operatorawpis ręczny: sieć–maska–następny skok
RIPnauka zasad, małe siecimetryka = liczba skoków
OSPFwiększe sieci firmowemetryka = koszt łącza
Trzy adresy na routerze. Każdy interfejs LAN ma własny adres IP (bramę swoich hostów), interfejs WAN dostaje adres operatora, a NAT podmienia adresy prywatne na publiczny przy wyjściu. Prywatne zakresy IPv4 nie są przeznaczone do globalnego routowania — operatorzy zazwyczaj filtrują ruch z takim adresem źródłowym, a odpowiedzi z internetu nie da się standardowo skierować do prywatnego adresu hosta w odizolowanej sieci. Podmianę wielu adresów prywatnych na jeden publiczny (po portach) nazywamy PAT (NAT Overload, Maskarada). W typowej sieci domowej to NAT/PAT pozwala wielu urządzeniom korzystać ze wspólnego publicznego adresu IPv4 — bez niego odpowiedzi z internetu nie miałyby dokąd wrócić. NAT nie jest jednak warunkiem routowania w każdej architekturze: host z publicznym, routowalnym adresem rozmawia z internetem bez translacji.

Trasa domyślna 0.0.0.0/0 mówi: wszystko, czego nie ma w tablicy routingu, wyślij do operatora. Dlatego komputer w LAN potrzebuje tylko jednej bramy — routera, który zna resztę drogi.

Gdy w zadaniu łączysz dwa routery ze sobą, każdy z nich widzi tylko sieci podpięte bezpośrednio do jego własnych portów. Aby Router A wiedział, jak dotrzeć do sieci za Routerem B, dopisujesz trasę statyczną podając trzy parametry: sieć docelową, jej maskę oraz następny skok (next-hop) — czyli adres IP sąsiedniego routera na łączu pomiędzy nimi.

Pole w panelu routera (Static Route) Co wpisujesz (na przykładzie Routera A) Typowy błąd na egzaminie
Destination IP / Network 192.168.20.0 (adres odległej sieci) wpisanie adresu konkretnego hosta zamiast adresu sieci
Subnet Mask 255.255.255.0 (maska odległej sieci) wpisanie maski łącza WAN (/30) zamiast maski sieci docelowej
Next Hop / Gateway 10.0.0.2 (adres sąsiedniego routera) wpisanie własnego adresu IP (10.0.0.1) zamiast adresu sąsiada
1. Do sieci 192.168.20.0/24 prowadzi łącze 10.0.0.0/30. Administrator wpisał w trasie statycznej maskę 255.255.255.252. Jaki będzie skutek?
2. Sieć firmowa ma kilkanaście routerów i łącza o bardzo różnej przepustowości. Który mechanizm wybierze drogę przez łącze o najmniejszym koszcie, a nie przez najmniejszą liczbę routerów?
3. Komputer w sieci LAN ma ustawioną tylko jedną bramę domyślną i potrafi połączyć się z dowolnym adresem w internecie. Co to umożliwia?

NAT i PAT — jak prywatne adresy wychodzą na świat

Router graniczny ma dwie strony: LAN z adresami prywatnymi i WAN z adresem od operatora. Zakresy prywatne (10.0.0.0/8, 172.16.0.0/12, 192.168.0.0/16) nie są routowalne w internecie — routery operatorów je odrzucają.

Tłumaczeniem adresów zajmuje się NAT, a jego najczęstsza odmiana to PAT.

MechanizmCo podmieniaKiedyNazwy
NAT statyczny (1:1)jeden adres prywatny ↔ jeden publicznyserwer, do którego wchodzisz z internetuNAT, przekierowanie portów (port forwarding)
PAT (wielu na jednego)wiele adresów prywatnych → jeden publiczny, rozróżniane po numerze portucała sieć biura wychodząca na internetNAT Overload, Maskarada (MASQUERADE)
Nie mieszaj dwóch kierunków. PAT to wyjście wielu hostów na jeden publiczny adres (kierunek do internetu). Przekierowanie portów to wejście z internetu na wybrany port konkretnego hosta w LAN (np. 80 na serwer WWW). Routery domowe robią PAT domyślnie i potocznie nazywają to „NAT".
4. Serwer WWW w sieci LAN ma być dostępny z internetu na porcie 80 pod publicznym adresem routera. Które rozwiązanie należy zastosować?
5. Kilka komputerów w biurze korzysta jednocześnie z jednego publicznego adresu IPv4 i każde otrzymuje poprawne odpowiedzi. Co umożliwia rozróżnienie ich połączeń?
6. Host z publicznym, routowalnym adresem IPv4 jest podłączony bezpośrednio do sieci operatora. Czy do komunikacji z internetem wymaga translacji adresów?

Router-on-a-stick

Jeden fizyczny interfejs routera obsługuje wiele VLAN-ów: pomiędzy switchem a routerem puszczasz jeden kabel w trybie trunk (802.1Q), a na routerze tworzysz wirtualne podinterfejsy (np. eth0.10, eth0.20 lub przypisujesz adresację do interfejsów VLAN w GUI).

Każdy podinterfejs ma własny tag 802.1Q oraz adres IP będący bramą domyślną dla komputerów w danym VLAN-ie.

Dlaczego między VLAN-ami nie potrzeba dodatkowych tras? Ponieważ oba podinterfejsy (.10 i .20) znajdują się na tym samym routerze. Dla routera są to sieci podłączone bezpośrednio (Directly Connected) — gdy tylko podniesiesz interfejsy i nadasz im adresy IP, router automatycznie zacznie przekazywać pakiety między VLAN 10 a VLAN 20.
7. Switch ma połączyć się z routerem jednym kablem i przenosić ruch z VLAN 10 oraz VLAN 20. Jak skonfigurować port switcha po stronie routera?
8. Komputery z VLAN 10 mają bramę 192.168.10.1, a z VLAN 20 bramę 192.168.20.1. Gdzie trzeba skonfigurować te adresy, aby routing między VLAN-ami działał?
9. Router ma dwa podinterfejsy z adresami 192.168.10.1/24 i 192.168.20.1/24. Dlaczego nie trzeba dodawać tras statycznych między tymi sieciami?