Potwierdzone sprawdzone punkt po punkcie · 2026-10-26
Matematyka · liceum · poziom podstawowy

GEOMETRIA ANALITYCZNA · MODUŁ 06

Postać ogólna równania prostej

PPrezentacja dla nauczyciela

Odczytasz współczynnik kierunkowy z postaci ogólnej i rozpoznasz prostą pionową. Zobacz przykład na wykresie, rozwiąż zadania i sprawdź swoją odpowiedź w quizie.

Wprowadzenie

Równanie ogólne często pojawia się w zadaniach z układami równań. Przekształć je do postaci kierunkowej, jeśli współczynnik przy y na to pozwala.

xy2x − 3y + 6 = 04x − 6y − 6 = 0x = 2
Schemat na układzie współrzędnych. Kolory odróżniają proste; własności potwierdź rachunkiem, nie samym wyglądem rysunku.
1. Równanie $Ax+By+C=0$ można zapisać w postaci kierunkowej, gdy
2. W równaniu $3x-4y+8=0$ współczynnik $B$ wynosi
3. Gdy w równaniu $Ax+By+C=0$ jest $B=0$ i $A \neq 0$, to prosta jest

Jak to rozpoznać?

Dla Ax+By+C=0 i B≠0 otrzymujemy y=−A/B·x−C/B, zatem współczynnik kierunkowy wynosi −A/B. Gdy B=0 i A≠0, równanie opisuje prostą pionową x=−C/A.

Wzory i zasady do zapamiętania

Ax + By + C = 0. Dla B ≠ 0: a = −A/B. Dla B = 0: prosta pionowa.

Strategia

Najpierw sprowadź równania do wygodnej postaci. Zapisz współczynniki kierunkowe i dopiero wtedy zastosuj warunek. Sprawdź też, czy nie pojawia się prosta pionowa.

Przykład rozwiązany

Przekształć równanie 6x − 3y + 9 = 0 do postaci kierunkowej.

  1. Przenosimy: −3y = −6x − 9.
  2. Dzielimy przez −3: y = 2x + 3.
  3. Współczynnik kierunkowy to 2, a wyraz wolny 3.

Odpowiedź: y = 2x + 3.

4. Współczynnik kierunkowy prostej $3x+6y-12=0$ wynosi
5. Prosta $2x+5=0$ jest
6. W równaniu $5x-2y+4=0$ wyraz wolny postaci kierunkowej wynosi

Rozwiąż samodzielnie

  1. Oblicz współczynnik kierunkowy prostej 4x+2y−6=0.

    Pokaż rozwiązanie
    2y=−4x+6, więc y=−2x+3. Współczynnik kierunkowy wynosi −2.
  2. Przekształć 3x−12=0 i określ położenie tej prostej.

    Pokaż rozwiązanie
    3x=12, więc x=4. To prosta pionowa.
7. Współczynnik kierunkowy prostej $6x+3y-9=0$ wynosi
8. Równanie $5x+15=0$ opisuje prostą
9. Równanie $2y-8=0$ opisuje prostą

Zadania dodatkowe

  1. Przekształć równanie 5x + 2y − 8 = 0 do postaci kierunkowej i podaj współczynnik kierunkowy.

    Pokaż rozwiązanie

    Krok 1. Przenosimy wyrazy: 2y = −5x + 8.

    Krok 2. Dzielimy przez 2: y = −2,5x + 4.

    Odpowiedź: y = −2,5x + 4, więc a = −2,5.

  2. Przekształć równanie 4x − 6y + 9 = 0 do postaci kierunkowej.

    Pokaż rozwiązanie

    Krok 1. −6y = −4x − 9.

    Krok 2. Dzielimy przez −6: y = (4/6)x + 9/6 = ⅔x + 1,5.

    Odpowiedź: y = ⅔x + 1,5.

10. Postać kierunkowa równania $3x+4y-12=0$ to
11. Postać kierunkowa równania $6x-4y+8=0$ to
12. Które równanie opisuje prostą pionową?

Quiz kontrolny

Wybierz jedną odpowiedź. Pomyłka to wskazówka, który warunek warto powtórzyć.

Zapamiętaj

Odczytasz współczynnik kierunkowy z postaci ogólnej i rozpoznasz prostą pionową. Równość nachyleń oznacza równoległość, a iloczyn nachyleń równy −1 — prostopadłość, z osobnym uwzględnieniem prostych pionowych.

13. Współczynnik kierunkowy prostej $2x-5y+10=0$ wynosi
14. Równanie $7x-21=0$ opisuje prostą
15. Dla równania $Ax+By+C=0$, gdy $B \neq 0$, współczynnik kierunkowy wynosi